Služeći se relevantnim istorijskim dokumentima donosimo kratak pregled istorije četničkog pokreta.
Naziv četnik nastao je početkom 19. veka od formacijskog vojnog pojma četa. U ovom periodu postojale su organizovane hajdučke družine koje su sejale strah među turskim okupatorima. Kasnije su pripadnici ovih formacija nazvani četnicima. Ove formacije su bile borbene, dobrovoljačke i vanstranačke organizacije čiji su pripadnici bili elitni borci koji su služili za odbranu ugroženog srpskog naroda. Svaki član ovih formacija je morao biti spreman da žrtvuje život za slobodu i čast srpskog naroda pod zakletvom : «Sloboda ili Smrt » i « S’ Verom u Boga, za Kralja i Otadžbinu ». U vreme turske vlasti na balkanskim prostorima četnički pokret je zatalasao široke narodne mase u borbi za oslobođenje. Shvatajući značaj četničkog pokreta, kralj Milan Obrenović ga je ozvaničio 1886. godine.
U periodu borbe za oslobođenje od Turaka važan centar četništva je bio grad Kragujevac. On je to postao zahvaljujući vojvodi Micku Krstiću koji je tu došao iz Bitolja i odmah oko sebe okupio oficire, podoficire i intelektualce. Uz Srbe iz Vardarske Srbije, četnici Šumadije na čelu sa Vukom Alimpijem Marjanovićem, Borkom Paštrovićem i Vojislavom Tankosićem sačinjavali su udarnu snagu celokupnog četničkog pokreta.
Početkom 20-og veka, zbog sve češćih pretnji koje su dolazile od strane Austro-ugarske osnovana je četnička škola kao i organizacija « Narodna odbrana ». Značaj četničkog pokreta dolazi do posebnog izražaja u Balkanskim i Prvom svetskom ratu. U Prvom balkanskom ratu, koji se vodio 1912. godine, četničke čete su nastupale kao prethodnica Prve armije i držale određene položaje. U bitci za Kumanovo četnički odred vojvode Vuka Popovića je pomogao Dunavskoj diviziji da održi front. Potom je ušao u Veles i zašao duboko u tursku pozadinu što je izazvalo veliku pometnju u turskim redovima.
U Prvom svetskom ratu četnici su imali specifičan zadatak da prodiru u neprijateljsku pozdinu, napadaju neprijateljske štabove, ruše komunikacije i organizuju narod na otpor. Četnici Vojislava Tankosića i Jovana Stojkovića-Babunskog su učestvovali u odbrani Beograda. Tada je teško ranjen major Tankosić. U periodu pred Prvi svetski rat major Tankosić je obučavao Gavrila Principa i Trifka Grabeža za izvođenje sarajevskog atentata.
Vojvoda Vuk, jedna od najistaknutijih ličnosti u četničkom pokretu do tada, stradao je u Prvom svetskom ratu. Odmah po završenoj akademiji vojvoda Vuk stao na čelo četničkog odreda. Njegovi mnogobrojni podvizi kao i njegova hrabrost i iteligencija svrstali su ga u red vojvoda iz doba Karađorđevog ustanka. Poginuo je na Grudiškom visu 16-og novembra 1916. godine. Vukova smrt predstavlja ujedno i kraj njegovog odreda jer je od 2200 boraca, koliko ih je bilo na početku solunskih operacija, ostalo samo 450 boraca.
Još dve istaknute četničke ličnosti iz Prvog svetskog rata su vojvoda Kosta Milovanović-Pećanac i vojvoda Ilija Trifunović-Birčanin. Vojvoda Kosta Pećanac je septembra 1916. godine prebačen avionom sa Solunskog fronta u toplički kraj sa ciljem povezivanja komitskih četa i pripremanja naroda na sveopšti ustanak kada za to dođe vreme. Na žalost, ustank je počeo prerano, 28-og februara 1917. godine i u krvi je ugušen. U periodu između dva rata, Kosta Pećanac je održavao četničku organizaciju, ali je za vreme Drugog svetskog rata vodio samostalnu politiku. Uzaludan je bio pokušaj Vrhovne komande sa Ravne Gore da mu ukaže na štetnost njegovog pro-nemačkog ponašanja. U interesu srpskog naroda Kosta Pećanac je likvidiran po naređenju rukovodstva sa Ravne Gore.
Vojvoda Ilija Trifunović-Birčanin je u toku Prvog svetskog rata bio najmlađi član odreda vojvode Vuka. U borbi u kojoj je Vuk poginuo, vojvoda Birčanin je izgubio ruku. U periodu između dava rata vojvoda Birčanin je igrao važnu ulogu u četničkom pokretu, a istovremeno je bio i predsednik Srpske narodne odbrane. Odmah po izbijanju Drugog svetskog rata, vojvoda Birčani je prišao Draži i stavio se pod njegovu komandu. Umro je u Splitu 1943. godine.
11-Og maja 1941. godien nastaje ravnogorski pokret na čelu sa đeneralom Dragoljubom-Dražom Mihailovićem. 15. April 1941 godine, je bio prekretnica u karijeri pukovnika Mihailovića. Tog tragičnog dana, pukovnik Mihailović je rešio da se izdvoji od glavnine trupa Druge armije i krene ka Drini. Slučaj je hteo da njegova borbena grupa sa zastavom 41. Pešadijskog puka ostane jedina aktivna organizovana jedinica u kraljevini, i tako bude stožer kasnijeg otpora neprijatelju na bazi četničkog ratovanja. Na Ravnoj gori je osnovan prvi štab i ona će tokom ratnih godina postati simbol Srpskog Četničkog Pokreta u Drugom svetskom ratu, otuda i ime Ravnogorski Pokret. Po dolasku na Ravnu Goru 11. maja 1941. godine, Mihailović je doneo odluku da organizuje pokret otpora. Svojim proglasom, Mihailović podiže zastavu slobode protiv neprijatelja srpskog naroda. U toj početnoj fazi organizacije Ravnogorskog pokreta postavljen je temelj kasnijoj vojnoj organizaciji: operativne trupe, vodovi, čete, bataljoni; kasnije i brigade i korpusi. Ljudi koji su upućivani na određen teren davali su instrukcije i organizovali narod. Srpski narod u Srbiji, Crnoj Gori, Makedoniji, istočnoj i zapadnoj Bosni, Tromeđi kao i u Dalmaciji i delu Like masovno je prilazio i pomagao Mihailovićevom pokretu. Iz ovoga se vidi da Ravnogosrski pokret ne predstavlja geografsku anomaliju već jedino opredeljenje srpskog naroda. Zanimljivo je primetiti da je Ravnogorski pokret imao razgranatu mrežu pristalica u Sloveniji gde su operisala nekoliko Mihailovićevih odreda. Najveće nedaće Ravnogorskom pokretu u Sloveniji zadavao je stav katoličke crkve pod uticajem Vatikana.
Na drugoj strani komunisti su radili sve da sabotiraju i unište ravnogorski pokret, koji je nosio glavno breme otpora okupatoru. Đeneral Mihailović i njegovi četnici su bili ogorčeni zbog propagande Bi-Bi-Sija koji je četničke akcije pripisivao komunistima i vršio besomučnu propagandu u korist komunista. Cilj ove propagande je bilo opravadavanje Čerčilovog plana da žrtvuje srpski narod i đenerala Mihailovića.
To se dogodilo 1943. godine u Teheranu na konferenciji trojice. Na ovoj konferenciji, na opšte Staljinovo zadovoljstvo, je odlučeno da se Mihailović odbaci kao saveznik čime je zapečćena sudbina, ne samo četničkog pokreta, već srpskog naroda kao celine.
Istorija četničkog pokreta u toku Drugog svetskog rata ispisana je krvlju i patnjama ne samo četničkih boraca već vaskolikog Srpstva. U toku te četiri mukotrpne godine srpski narod je odoleo napadima svih spoljašnjih neprijatelja. Nepoštednim požrtvovanjem Dražinih boraca spašeni su životi stotine hiljada Srba širom srpskih zemalja.
Mučeničkom smrću vožda Trećeg srpskog ustanka tragično je zatvoreno poglavlje u srpskoj istoriji koje je započeto Krađorđevim ustankom. Dolaskom komunist na vlast, srpskom narodu su nametnuti lanci robstva i bezbožnička, ugnjetačka ideologija.
Ravnogorski pokret je nastavio da živi u emigraciji gde je opstao do današnjeg dana. Po dolasku u Ameriku, vojvoda Momčilo Đujić, ratni komandant Dinarske četničke divizije, i njegovi borci nastavili su borbu protiv ateističke ideologije koja je porobila srpski narod. Glavni pravac ove borbe je bilo izobličavanje laži koje su komunisti fabrikovali o đeneralu Mihailoviću i njegovoj borbi.
Pokret srpskih četnika Ravne gore traje već 50 godina u slobodnom svetu i dostojanstveno brani čast ne samo Dražinih boraca već i nacionalnu čast vaskolikog srpstva. Ravnogorski pokret je obnovljen u našoj otadžbini 1990. godine, ali još ne nailazi na razumevanje novih vlasti.